Samhwa & People (Samhwa Paint Magazine) | Mở ra chân trời mới cho hội họa Hàn Quốc: Nghệ sĩ Kim Hyun Jung

Interview

Mở ra chân trời mới cho hội họa Hàn Quốc

Nghệ sĩ Kim Hyun Jung

Mở ra một chân trời mới cho điều gì đó thì là như thế. Mới mẻ, độc đáo và đầy tính cách tân. Tươi mới, rộn ràng và sảng khoái. Kim Hyun Jung, thần tượng của hội họa Hàn Quốc, là nghệ sĩ mà tất cả những mỹ từ ấy đều rất xứng đáng.

Ảnh: Trung tâm Sáng tạo Nghệ thuật Kim Hyun Jung

Một người phụ nữ mặc hanbok đoan trang, ngồi thu lu nấu mì ăn liền bằng bếp ga du lịch. Có lúc cô ngồi trong tiệm làm tóc, uống cà phê và vùi đầu vào tạp chí đến mức chẳng còn biết thế gian; có lúc lại đội chiếc mũ snapback thật “hip”, mặt mũi phấn khích hết sức để đi trượt ván.

Tất cả đều là những phân cảnh trong tranh của họa sĩ Kim Hyun Jung, người được gọi là “thần tượng của hội họa Hàn Quốc”. Tác phẩm của cô — thứ đã đập tan một cách sảng khoái định kiến cho rằng hội họa Hàn Quốc thì phải cao nhã và đầy khí phách — rất thẳng thắn, phóng khoáng và tự do tự tại.

Họa sĩ Kim Hyun Jung là họa sĩ hội họa Hàn Quốc “hot” nhất, đang được chú ý không chỉ ở Hàn Quốc mà cả trên thế giới. Khởi đi từ “Những câu chuyện Naesoong” năm 2013, rồi đến các triển lãm như “Olympic Naesoong” năm 2014, toàn bộ tác phẩm đều bán hết và tạo nên dư luận. Triển lãm “Công viên giải trí Naesoong” năm 2016 đã có 67.402 người đến xem, lập kỷ lục số khách tham quan cao nhất tại một triển lãm cá nhân của họa sĩ trong nước; năm 2017 cô còn được Forbes chọn vào danh sách “30 người dưới 30 tuổi có ảnh hưởng ở châu Á”.

Một nghệ sĩ trẻ mà ngày nay được đánh giá là “đã vạch một nét trong hội họa Hàn Quốc”. Tác phẩm của cô, nơi mọi thói thế của người hiện đại được giải bày bằng châm biếm và hóm hỉnh, mỗi lần được đưa ra dưới cái tên “loạt tranh Naesoong” hay “tranh phong tục mới của thế kỷ 21” đều gây xôn xao. <Samhwa & People> đã gặp cô.

1. Acha 我差 - Ramyeon

2. Naesoong - Mái tóc bồng bềnh

Chị bắt đầu cảm thấy hội họa Hàn Quốc có sức hấp dẫn từ khi nào?

Tôi bắt đầu quan tâm đến hội họa từ khi vẽ theo chị gái hơn tôi ba tuổi. Từ năm lớp 3 tiểu học tôi học vẽ một cách nghiêm túc, rồi lần lượt tốt nghiệp trung học cơ sở nghệ thuật và trung học phổ thông nghệ thuật. Thời trung học phổ thông, khi học tranh phương Đông, tôi đã đắm chìm hoàn toàn vào sắc mực trong trẻo và nhạt mỏng ấy. Tôi say mê sức hấp dẫn của mực — càng chồng lớp thì càng cho ra sắc màu sâu thẳm.

Vì sao chị chọn hanbok làm trang phục cho nhân vật?

Việc để hanbok xuất hiện trong tác phẩm chịu ảnh hưởng lớn từ mẹ tôi. Lớn lên bên một người mẹ thường ngày vẫn thích mặc hanbok, tôi nghĩ mình đã biết đến cái đẹp của trang phục nước mình từ khi còn nhỏ. Từ khi bắt đầu hoạt động sáng tác một cách thực sự, thông qua sự tương phản giữa hình ảnh mặc hanbok — trang phục truyền thống của Hàn Quốc — và việc sử dụng những đồ vật tượng trưng cho tính thời đại, tôi muốn giáng một cú sốc vào những quan niệm thông thường mà chúng ta vô thức xem là đương nhiên, đồng thời theo đuổi sự chệch hướng tự do và niềm vui khoan khoái.

Xin chị kể câu chuyện gắn với “loạt tranh Naesoong”.

Tôi từng nghĩ Naesoong (sự e lệ giả tạo) là một kiểu lời nói dối. Lời nói dối trái với lòng mình, lời nói dối nảy sinh khi ta muốn được ai đó nhìn nhận tốt hoặc khi ta để ý đến ánh mắt của người khác. Hegel đã gọi những nỗ lực của con người để được thừa nhận là “cuộc đấu tranh vì sự thừa nhận”. Tôi cho rằng Naesoong là một hiện tượng phổ biến ở mọi người, diễn ra như một phần của cuộc đấu tranh vì sự thừa nhận ấy. Vì vậy tôi không hẳn ghét Naesoong. Bởi các tác phẩm của tôi, kể cả loạt tranh Naesoong này, đều là vẽ chính hình ảnh của tôi. Khi cho mọi người thấy đời sống thường ngày chẳng cao nhã của một phụ nữ trẻ mặc hanbok cao nhã, tôi muốn nói rằng: “Tôi cũng thế này đây, biết đâu bạn cũng vậy?”. Xa hơn nữa, tôi muốn truyền đi thông điệp đồng cảm: “Chẳng phải ta nên yêu lấy dáng vẻ này sao? Chúng ta là những tồn tại không thể khác được mà”.

Cách thể hiện tác phẩm của chị rất độc đáo và thú vị.

Tôi pha trộn kỹ pháp “thủy mặc và đạm thái” của hội họa Hàn Quốc với kỹ pháp “collage” của hội họa phương Tây để đưa lên mặt tranh. Ở phần áo trên, tôi dán chồng nhiều lớp giấy hanji tự nhuộm để thể hiện nếp gấp của áo cùng vẻ đẹp đoan trang, tươi sáng của hanbok. Phần váy phía dưới thì tôi dùng mực vẽ cho bán trong suốt, nhằm thể hiện cái đẹp của khoảng trống và vị sâu đặc trưng của tranh phương Đông. Người ta nói khoảng trống càng để trống thì càng rộng ra, còn mực thì sâu vì chứa đựng màu của vũ trụ. Để thể hiện rằng bên trong váy là một không gian rộng lớn như vũ trụ, mang trong mình cái đẹp của khoảng trống, tôi chỉ dùng duy nhất sắc mực cho phần váy.

Việc vận dụng màu sắc đa dạng cũng rất gây ấn tượng.

Một trong những lý do khiến người bình thường nhìn tranh tôi theo cách khác là cảm giác màu sắc và nét mực toát ra từ hội họa Hàn Quốc — thứ vốn làm người ta liên tưởng đến thủy mặc và đạm thái. Tôi muốn cho thấy rằng bằng màu vẽ truyền thống Hàn Quốc cũng có thể thể hiện được những sắc màu tươi sáng và khinh khoái như thế. Bởi tôi nghĩ, để mọi người xem tranh tôi đều có thể hạnh phúc bằng một tiếng cười khoan khoái thì màu sắc trong tranh cũng phải tích cực và hài hòa. Tôi nghĩ triết lý về màu sắc là điều tôi đã tự nhiên lĩnh hội được trong suốt thời gian dài làm mỹ thuật. Tất nhiên đến giờ tôi vẫn không ngừng nỗ lực. Tôi cho rằng đây là lĩnh vực mà sau này vẫn phải nghiên cứu nhiều và vận dụng một cách hệ thống.

1. Họa sĩ Kim Hyun Jung

2. Bạn, người làm tôi chuyển động

3. Pomsaeng-Pomsa - Xỏ đôi giày mới vào mà nhảy tung lên

Sự thật hay tấm chân tình mà chị muốn tìm đến qua tác phẩm là gì?

Tôi thường hình dung trong đầu tác phẩm của Danwon Kim Hong-do, người đã hoàn thiện tranh phong tục thời Joseon, và của Hyewon Shin Yun-bok, người đi trước thời đại bằng những bức tranh thế tục đầy táo bạo. Sự chân thật và nét hóm hỉnh mà các vị ấy thổi vào tranh phong tục, sự gan góc trong tổ chức bố cục cùng năng lực dùng bút của họ đều cho tôi nguồn cảm hứng lớn. Theo bước hai vị đại gia ấy để sáng tạo nên tranh phong tục của thế kỷ 21 chính là ước mơ của tôi. Và như thế, trăn trở căn bản của tôi là phát hiện ra “cái tôi tự do”. Trong lúc sáng tác, tôi đã có thể đối diện và thừa nhận một cái tôi tự do và thẳng thắn hơn. Cuối cùng, điều tôi tìm đến có thể nói là hình ảnh con người tự do khỏi ánh mắt hay quan niệm thông thường.

Cuối cùng, nếu có thông điệp nào chị muốn gửi đến bạn đọc?

Hoạt động của Samhwa Paint — hằng năm vẫn tham gia tài trợ cho những triển lãm lớn — để lại trong tôi ấn tượng sâu đậm. Tại triển lãm <Eva Armisen, họa sĩ vẽ hạnh phúc> vừa diễn ra ở Seoul Arts Center, quý vị đã nhìn thấy điều gì? Riêng tôi, khi thấy sự xuất sắc trong lựa chọn màu sắc và chất lượng cao của triển lãm, tôi hiểu rằng gam màu tinh tế của <Samhwa & People> không phải là chuyện tình cờ. Điều đó cũng gặp gỡ mong muốn của tôi — rằng đại chúng có thể dễ dàng thưởng thức mỹ thuật trong đời sống thường ngày — nên tôi rất vui. Xin cảm ơn.