jobsN | jobsN

“Trong rừng vàng có hai con đường rẽ.…(lược)…Rồi mai này ở đâu đó tôi sẽ thở dài mà kể rằng: trong rừng có hai con đường rẽ. Và tôi đã chọn con đường ít người đi hơn. Và chính vì thế mà mọi thứ đã khác.”

Đó là bài thơ “Con đường không đi (The road not taken)” của Robert Frost. Họa sĩ Kim Hyun Jung (29 tuổi) đang đi trên con đường không thấy dấu người đi, đúng như bài thơ ấy. Forbes của Mỹ đánh giá cô là “nữ họa sĩ trẻ nhất đã thách thức những thông lệ hiện có bằng tác phẩm hội họa Hàn Quốc, mở triển lãm cá nhân tại Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan ở New York (một trong ba bảo tàng lớn nhất thế giới) và triển lãm tại Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại và Đương đại Quốc gia Hàn Quốc”.

Đó là lời giải thích về lý do chọn cô vào danh sách “30 người dưới 30 tuổi có ảnh hưởng ở châu Á (30 under 30 2017 Asia)” vào tháng 4 vừa qua. Trong danh sách 30 người còn có ca sĩ Jessica, vận động viên bắn cung huy chương vàng Olympic Rio Choi Mi-sun và cầu thủ bóng đá Son Heung-min. Cô cũng là người đầu tiên trong số các họa sĩ mỹ thuật thuần túy trong nước có tên trong danh sách này.

Họa sĩ Kim được gọi là “thần tượng của giới hội họa Hàn Quốc”. Triển lãm cá nhân “Olympic Naesoong” mở năm 2014 tại Insa Art Center đã đón số khách tham quan nhiều nhất kể từ khi trung tâm khai trương (23.887 người). Năm 2016, “Công viên giải trí Naesoong” lập kỷ lục 5.026 khách tham quan nhiều nhất trong một ngày và thu hút tổng cộng 67.402 khách.

Đúng như một họa sĩ thế hệ mới, cô tích cực giao tiếp với công chúng bằng mạng xã hội. Chỉ riêng số tài khoản mạng xã hội theo từng loại cũng đã hơn 10. Người ta còn có thể gặp tác phẩm của cô qua emoticon KakaoTalk. Cô cũng đều đặn tiếp tục các buổi diễn thuyết ở trường đại học và doanh nghiệp, hoạt động rất sôi nổi. Chúng tôi đã gặp họa sĩ Kim.

◇Hội họa Hàn Quốc sống và thở trong đời sống

Dấu hiệu nhận diện của cô là loạt tác phẩm “Những câu chuyện Naesoong”. Loạt tranh khắc họa hình ảnh người phụ nữ mặc hanbok làm những hành động thường ngày. Đó là sự phá cách, phá vỡ hình ảnh cao nhã và đoan trang mà người ta nghĩ đến khi nói về hanbok. Nhận định “đã thách thức những thông lệ hiện có” của Forbes có liên quan đến chính lối vẽ ấy của cô.

Người phụ nữ mặc hanbok đẹp đẽ ngồi trên sàn phòng mà ăn mì gói. Ánh mắt của người phụ nữ này lại đang dồn về chiếc túi xách hàng hiệu và cà phê Starbucks. Cô cũng để lộ hẳn đôi chân mà cưỡi chiếc scooter giao hamburger. Thoáng nhìn thì đó là những kết hợp không tương xứng. Bề ngoài khác bên trong, cái gọi là Naesoong. Đó là việc cô hòa tan vào tác phẩm, qua trải nghiệm của chính mình, hình ảnh của một người ở ranh giới — giữa cuộc sống mình muốn và cuộc sống người khác muốn. “Nói đến hội họa phương Đông hay hội họa Hàn Quốc thì người ta thường nghĩ ngay đến tranh sơn thủy, tranh nhân vật mà. Tức là chất liệu đã bị hạn chế. Tôi nghĩ người ta đã đánh giá tích cực nỗ lực tìm kiếm chất liệu mới.” Đích đến của họa sĩ Kim là một thứ hội họa Hàn Quốc sống và thở trong đời sống.

Loạt tác phẩm Naesoong, được bắt đầu một cách thực sự từ bốn năm trước, khởi phát với suy nghĩ “hãy làm ra những bức tranh mà vẽ cũng thú vị, người xem cũng thú vị”. Suy nghĩ của cô là muốn hạ thấp “ngưỡng cửa” của hội họa Hàn Quốc bằng những bức tranh dễ hiểu hơn là những bức khó và khô khan. “Nhưng như thế không có nghĩa là có thể làm ra một cách dễ dàng. Để vẽ một tác phẩm thì mất từ hai đến sáu tháng. Bởi phía dưới đó là cả một kế hoạch và sự nghiên cứu tỉ mỉ, chẳng hạn việc tính toán bố cục.”

Bối cảnh xuất hiện trong tranh cũng dựa trên những địa điểm thật. Người mẫu là chính cô. Để làm bật ra sắc màu mong muốn, cô trải qua hơn 20 lần làm khô và phủ màu. Cô vẽ nền ở dạng khỏa thân. Sau đó, ở phần áo trên, cô dán giấy hanji tự nhuộm để thể hiện chất cảm đặc trưng, còn phần dưới là chiếc váy thì dùng mực để thể hiện bán trong suốt. Việc để đường nét cơ thể hiện ra mờ mờ chứa đựng thông điệp “bên trong lộ ra rõ mồn một”. Đó là cuộc gặp gỡ độc đáo giữa cắt dán của phương Tây và kỹ pháp thủy mặc đạm thái của phương Đông.

◇Sinh viên mỹ thuật học quản trị kinh doanh: “Vì sao họa sĩ phải đói?”

Họa sĩ Kim học khoa Hội họa Phương Đông Đại học Quốc gia Seoul rồi lấy bằng thạc sĩ tại cao học của chính trường này, và từ năm nay đang theo chương trình tiến sĩ. Thời sinh viên, cô học song ngành quản trị kinh doanh — điều hiếm thấy ở một sinh viên mỹ thuật. Vì quản trị kinh doanh là ngành được ưa thích, nhu cầu nhiều nên muốn học song ngành thì điểm phải khá cao. Hơn nữa, từ nhỏ cô đã đi con đường của giới mỹ thuật

Lý do cô quan tâm đến quản trị kinh doanh là vì tò mò về thị trường mỹ thuật. “Tôi tò mò vì sao họa sĩ lại phải đói, mà chẳng ai cho tôi biết. Để giải được phần nào thắc mắc ấy, tôi đã học quản trị kinh doanh.” Học một lĩnh vực khác lạ, con mắt nhìn thế giới của cô cũng rộng ra. Bởi cô nhận ra những lĩnh vực khác ngoài giới mỹ thuật cũng sống khốc liệt đến thế nào. “Lớp học lớn thì phải đi sớm một tiếng mới ngồi được hàng đầu[bản scan bị mờ, không thể xác nhận]kết luận rút ra là thế này. “Tôi không thể phủ nhận chuyện đói, nhưng tôi đã biết rằng một nghệ sĩ cần mẫn thì vẫn có thể sống được bằng mức của một người làm công ty. Có người đã nói với tôi rằng: ‘Cô có biết người làm công ty sống chăm chỉ đến mức nào không?’. Rằng nghệ sĩ nếu sống được đến mức đó thì sẽ không phải sống chật vật.”

◇Người khởi nghiệp một mình: “Tôi muốn mở ra con đường mới”

[bản scan bị mờ, không thể xác nhận] khi ra mắt thì phản ứng rất tốt. Chỉ 8 tháng sau khi ra mắt đã bán được gần 40 triệu won. Thu nhập một năm gộp cả khoản này với tiền bán tác phẩm, tiền thù lao diễn thuyết được cho là ở mức của một nhân viên tập đoàn lớn.

Việc sử dụng mạng xã hội với hơn 100.000 người theo dõi gắn liền với đích đến của họa sĩ Kim — “thứ mỹ thuật đến gần với công chúng”. Từ hình ảnh người họa sĩ cũ giữ khoảng cách với công chúng[bản scan bị mờ, không thể xác nhận]trong giới mỹ thuật nước ta có cái không khí rằng phải luôn hạ mình và khiêm nhường, thay vì phơi ra và tích cực quảng bá tác phẩm. “Tác phẩm tôi cho ra chẳng khác gì con mình. Là cha mẹ thì chẳng phải nên nói về con mình một cách tự hào sao?”

◇Như vẽ bức tranh có tiếng vọng… người họa sĩ hô hấp cùng xã hội

Niềm say mê và những trăn trở của cô với “nghề chính” là vẽ tranh cũng không có điểm dừng. Mỗi tuần cô “đi làm” ở xưởng vẽ 6–7 ngày. Thêm vào đó cô còn học song song chương trình tiến sĩ. Số ngày nghỉ trong một năm đếm trên đầu ngón tay. “Tôi nghỉ khi thật sự cảm thấy như sắp chết. Picasso không chỉ tranh vẽ đã phi thường mà ông còn sống thật khốc liệt. Cả đời ông vẽ hơn 13.000 bức tranh. Trên đời chẳng có gì tự nhiên mà thành.”

Cô cũng đang làm việc trả lại cho xã hội tình yêu mà mình nhận được. Đặc biệt quan tâm đến giáo dục, họa sĩ Kim hiến tặng học bổng cho trường cũ để bồi dưỡng các em khóa sau. Cô cũng mỗi tháng một lần đi tình nguyện tại một trại trẻ và hỗ trợ cả về tiền bạc. “Ban đầu tôi bắt đầu từ việc hiến tặng những vật phẩm cần thiết như sữa bột, tã giấy. Nhưng tôi nhận ra điều quan trọng hơn là cho các em tình yêu. Trong xã hội chúng ta có rất nhiều đứa trẻ thật sự khát tình thương.”

Về mục tiêu sắp tới, họa sĩ Kim nói: “Tôi muốn làm những hoạt động có thể đều đặn hoàn trả cho xã hội.” “Tôi nghĩ việc mang đến niềm hạnh phúc hay tiếng cười cho những người cạn khô cảm xúc qua mạng xã hội, xét trên khuôn lớn, cũng là một phần của hoạt động tình nguyện. Tôi muốn tiếp tục là người không bị bó buộc trong khuôn mẫu mà luôn thay đổi như bây giờ.” Người phụ nữ như con tắc kè hoa ấy lần tới sẽ làm thế giới ngạc nhiên ra sao — điều đó đã khiến người ta tò mò ngay từ bây giờ.

Bài: jobsN Oh Yu-gyo / jobarajob@naver.com / JobsN