Women’s News | Muốn trở thành hình mẫu truyền ước mơ và niềm hy vọng cho các bé gái

[Phỏng vấn] Họa sĩ hội họa Hàn Quốc Kim Hyun Jung

Nổi tiếng với “loạt tranh Naesoong” như Những câu chuyện Naesoong, Olympic Naesoong

Giao tiếp qua mạng xã hội, ra mắt emoticon để hạ thấp ngưỡng cửa mỹ thuật

“Họa sĩ là ‘người khởi nghiệp một mình’… bắt buộc phải có tư duy kinh doanh”

“Trong giới mỹ thuật cũng có nhiều phụ nữ bị ngắt quãng sự nghiệp. Sau khi sinh con, nhiều người đặt cọ xuống. Mà cọ thì một khi đã đặt xuống rồi thì nắm lại rất khó. Vẽ tranh chẳng dễ dàng và phải vẽ không ngừng, mà vừa nuôi con vừa làm vậy thì không dễ.”

Tôi gặp họa sĩ Kim Hyun Jung (29 tuổi), người được gọi là “thần tượng của hội họa Hàn Quốc”, vào ngày 21 tháng 4 tại xưởng vẽ của cô ở Gangnam, Seoul. Bộ hanbok được mặc chỉnh tề cùng dáng vẻ mái tóc buộc dải daenggi giống y hệt nhân vật trong tranh. Đúng như lời cô nói rằng cô lấy chính mình làm người mẫu để sáng tác. Người nói rằng mình đã phát hiện ra yếu tố nữ quyền trong chính mình khi hoạt động với tư cách một nữ họa sĩ, gần đây đang học về chủ nghĩa nữ quyền. Gặp người quen, cô thay lời chào bằng câu hỏi “cậu có phải người theo chủ nghĩa nữ quyền không?”. Khi trò chuyện với nhân viên của trung tâm nghệ thuật do chính cô điều hành, cô cũng lấy chủ nghĩa nữ quyền làm chủ đề. “Mỗi khi bị coi nhẹ hay chịu phân biệt chỉ vì là nữ họa sĩ, tôi lại trào lên. Những trường hợp đánh giá bằng ngoại hình như ‘xinh nhỉ’, ‘thích đấy’ cũng nhiều. Đặc biệt, quấy rối tình dục xảy ra rất nhiều trên không gian trực tuyến. Trong khi tôi mong mọi người hãy xem tác phẩm của tôi, chứ không phải hãy nói về ngoại hình.”

Họa sĩ Kim, người đến xưởng vẽ từ khi 8 tuổi, đã đi con đường họa sĩ qua trung học cơ sở nghệ thuật (Trường Nghệ thuật Sunhwa), trung học phổ thông nghệ thuật (Trường Trung học phổ thông Nghệ thuật Sunhwa) và đại học mỹ thuật (khoa Hội họa phương Đông Đại học Quốc gia Seoul). Tức là cô đã sống hơn một nửa cuộc đời như một người vẽ tranh. Ngày 13 vừa qua (giờ địa phương), cô có tên trong danh sách “30 người dưới 30 tuổi có ảnh hưởng ở châu Á” do tạp chí kinh tế Mỹ Forbes chọn. Việc một họa sĩ tranh phương Đông, với tư cách nghệ sĩ mỹ thuật thuần túy, được chọn vào hạng mục đó là điều hiếm thấy, nên họa sĩ Kim nói “tôi thấy lâng lâng khó tin”. Cô bày tỏ cảm nghĩ: “Khi còn học thì các bạn nữ chiếm phần lớn, nhưng khi ra sân thực tế thì những người nổi tiếng gần như toàn là đàn ông. Cứ như thế giới của các đầu bếp vậy”, và “từ lúc nào đó tôi đã mang trong mình ý thức sứ mệnh với tư cách một nữ họa sĩ”.

Người đã được biết tên với “loạt tranh Naesoong” đang vẽ hội họa Hàn Quốc “vận dụng kỹ pháp hyperrealism”. “Ở trong nước chẳng có mấy nghệ sĩ vẽ như tôi. Tôi làm việc với suy nghĩ rằng nếu tôi rời tay khỏi kỹ pháp này thì mạch truyền có thể bị đứt.” Người phụ nữ trong bức tranh lấy chủ đề “Naesoong” mặc chiếc váy hanbok để lộ rõ cả da thịt bên trong. Nhờ hình ảnh đã mặc hanbok chỉnh tề mà vẫn chẳng theo khuôn phép nào, bức tranh thủy mặc đạm thái toát lên sức hấp dẫn vừa tinh tươm vừa nảy bật. Có lúc nhân vật mặc hanbok cưỡi con ngựa đua đang phi nước đại, có lúc lại vén váy lên ăn mì gói, rồi chơi bida và bowling. Họa sĩ đã đưa lên mặt tranh hình ảnh chính mình đang tận hưởng đời thường ở núi sau nhà, công viên giải trí hay quán ăn lều vỉa hè.

Từ năm 2013, họa sĩ Kim đã tiếp nối các triển lãm cá nhân và triển lãm nhóm với chủ đề Naesoong như “Những câu chuyện Naesoong”, “Olympic Naesoong”, “Câu chuyện mùa đông Naesoong”. “Naesoong có nghĩa là làm khác với lòng mình, nhưng tôi nghĩ đó là ‘white lie’ (lời nói dối không mang ác ý). Nên tôi không chỉ nghĩ rằng nó xấu. Việc tôi vẽ chiếc váy cho hiện cả bên trong cũng là để thể hiện cái giả dối mà bên trong vẫn lộ ra.”

Thế nhưng tác phẩm cũng từng bị phê phán từ góc nhìn nữ quyền. Người phụ nữ mang tên “cô gái Naesoong” có lúc buộc đôi giày vào dây rồi kéo đi như kéo một con cún, có lúc lại vừa ăn mì gói vừa nhìn cốc cà phê Starbucks trong túi. Lời phê phán cho rằng tranh chứa đựng cái nhìn ghét bỏ của những người đàn ông Hàn Quốc đối với việc phụ nữ tiêu dùng. Cô nói: “Tính tôi không giỏi che giấu và nói dối. Tôi thuộc kiểu ‘người đa nhân cách’, trong tôi có nhiều người sống cùng, và điều gì muốn thể hiện thì phải thể hiện hết”, nhưng cũng cho biết cô chấp nhận lời phê phán ấy.

Họa sĩ Kim gần như là người duy nhất trong số các họa sĩ hội họa Hàn Quốc giao tiếp với đại chúng bằng mạng xã hội. Cô trực tiếp quản lý 13 kênh gồm Facebook, Twitter, Instagram. Chỉ riêng Facebook đã có 110.000 người theo dõi. “Dùng mạng xã hội thì cứ như mình đang mở triển lãm theo thời gian thực. Nhờ nút ‘thích’ mà biết ngay tác phẩm nào được yêu thích. Tôi cũng làm tác phẩm cùng với cư dân mạng. Đó là việc vận dụng trí tuệ tập thể.” Họa sĩ gọi điều này là “social drawing”. Tác phẩm được hoàn thành trên nền đó là “Quyết tâm năm mới (feat. Từ mai)”. Tranh vẽ hình ảnh một người phụ nữ đã quyết tâm ăn kiêng nhưng lại hô “từ mai”, bày la liệt những món mình thích như pizza, kem trước tủ lạnh rồi ăn một cách ngon lành.

Việc giao tiếp qua mạng xã hội cũng là hoạt động chứa đựng nỗi mong mỏi “muốn hạ thấp ngưỡng cửa mỹ thuật” của họa sĩ Kim. Việc ra mắt emoticon năm ngoái cũng là một trong số đó. “Nếu đại chúng dùng những emoticon chứa tác phẩm của tôi trong đời sống thực, thì chẳng phải có thể phát triển thành ‘nghe nói nghệ sĩ đó đang triển lãm, hay là đi xem nhỉ?’, ‘tranh Kim Hyun Jung thú vị đấy, hay là đi ngắm cả tác phẩm của các họa sĩ tranh phương Đông khác nhỉ?’ hay sao. Nên tôi đang thử nhiều thứ.” Có người cũng phản ứng rằng “sao lại làm cái thứ hạ phẩm cách như thế”. Họa sĩ Kim nhấn mạnh rằng giới mỹ thuật cũng phải thoát khỏi những quan niệm cũ kỹ và bắt nhịp với thay đổi.

“Tôi nghĩ họa sĩ là ‘người khởi nghiệp một mình’. Trước hết phải trả tiền thuê xưởng vẽ, và dù chỉ để kiếm tiền mua màu vẽ thì cũng phải có tư duy kinh doanh. Thế mà giới nghệ thuật, hễ ai định kiếm tiền thì liền dồn người đó thành ‘đứa xấu’. Tại sao kiếm tiền lại là xấu? Chúng tôi cũng làm để mà ăn mà sống thôi; thường người ta gọi ngành thiết kế là mỹ thuật thương mại, hội họa là mỹ thuật thuần túy. Mà tôi thì chẳng biết ‘thuần túy’ là gì. Nếu ghét thương mại đến thế thì đừng bán tác phẩm luôn đi.”

Họa sĩ Kim có một lý lịch đặc biệt với một người học mỹ thuật: học song ngành quản trị kinh doanh. Đó là lựa chọn để đối đầu với cái nếp trong trường đại học “coi nhẹ vì là nghệ thuật - thể thao, coi nhẹ vì là con gái”. Cô nói việc theo cho kịp những sinh viên trường kinh doanh học “như điên” thì vất vả, nhưng điều học được thì nhiều. Cô đã biết được những trăn trở của doanh nghiệp, và đã có thể thực hiện những bài giảng được may đo cho từng doanh nghiệp.

Cô cho biết sắp tới cô muốn xử lý cả những chủ đề khác ngoài loạt tranh Naesoong. Cô đã hình dung sẵn “loạt tranh nhà tắm công cộng”, “loạt tranh biểu cảm”. Vì quan tâm nhiều đến tranh nhân vật, cô cũng đang tiến hành việc vẽ chân dung. “Tôi muốn ghi lại diện mạo của những người anh hùng thời này. Tôi đã hoàn thành khoảng 3 tác phẩm về những người quanh mình, trong đó có cô Park Sul-nyeo.” Hoài bão về việc vươn ra nước ngoài của cô cũng rất vững chắc. Năm ngoái cô từng mở triển lãm cá nhân tại Bảo tàng Metropolitan ở New York và tại Trung tâm Văn hóa Hàn Quốc ở Berlin, Đức. “Những điều tôi muốn đạt được sắp tới thật nhiều. Tôi muốn vươn vào thị trường châu Âu và Trung Quốc, và cuối cùng tôi muốn trở thành hình mẫu gieo ước mơ và niềm hy vọng cho những bé gái ước làm họa sĩ.”

[Kim Hyun Jung, họa sĩ hội họa Hàn Quốc]

△2001~2004 Trường Nghệ thuật Sunhwa △2004~2007 Trường Trung học phổ thông Nghệ thuật Sunhwa △2008~2013 Cử nhân Hội họa phương Đông và Quản trị kinh doanh, Đại học Quốc gia Seoul △2013~2015 Thạc sĩ Hội họa phương Đông, Cao học Đại học Quốc gia Seoul △2017 Chương trình tiến sĩ Hội họa phương Đông, Cao học Đại học Quốc gia Seoul

Người viết — Reporter Kang Pu-reum (Women's News)